Cultuurkritiek met hoogbegaafde jongeren

De hoogbegaafde leerling bestaat niet. Een hoogbegaafde leerling verschilt net zoveel van een andere hoogbegaafde leerling, als ook elk ander kind eigen en uniek is. wat je ziet van een hoogbegaafde leerling wordt sterk ingekleurd door de relatiedriehoek ouders, school & kind is sterk bepalend voor de ontwikkeling van het kind. in geval van hoogbegaafde leerlingen is het risico misschien wel erg groot dat een kind niet positief en evenwichtig ontwikkelt, doordat de omgeving – ouders en docenten – haast ongemerkt en zeker ongewild tegenover elkaar komen te staan. De (communicatie)kloof ontstaat makkelijk door een samenspel van factoren: Onbekendheid van alle betrokkenen met het fenomeen hoogbegaafdheid en het daaruit voortvloeiende onbegrip met de ander. Toenemende zorg van de ouders over ontwikkeling van kind op school door opeenstapeling van (traumatische) ervaringen. Focus op gedrag van kind. Discrepantie tussen de ‘twee gezichten’ van het kind thuis en op school. De volle agenda’s. De veelheid van betrokkenen (in het voortgezet onderwijs staat al gauw 20 man rondom een leerling). De intensiteit waarmee alles bij een hoogbegaafde binnenkomt.

Hoogbegaafde mensen ervaren menigmaal dat het hen extra moeite kost om zich in onze maatschappij te handhaven. Het gevolg is dat ze vaak als buitenbeentje worden gezien omdat ze op die punten niet overeenkomen met dat wat mensen gemiddeld verwachten. Volgens Nancy Alvarado Stone is het anders zijn op zich al een probleem. Net als alle minderheden en bijzondere groepen, moeten hoogbegaafden zich staande houden in een maatschappij die niet is afgestemd op hun behoeften en belangen. De dominante cultuur is niet, of maar deels, de hunne. Hoogbegaafdheid wordt lang niet altijd op jonge leeftijd herkend. Wordt het wel herkend, dan is het nog de vraag of opvoeding en onderwijs voldoende op het kind afgestemd worden. Hun - voor hen normale - gedrag stuit op weerstand en veroordeling. Zeer intelligente kinderen leveren expres middelmatige of lage prestaties op school omdat ze niet teveel buiten de groep willen vallen.